على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3723

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

و زيست . و دولت . و توانگرى . و خوبى و تازه‌رويى . نضرة ( nazrat ) م . ع . نضر نضورا و نضرة . ر . نضر . نضرت ( nazrat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - تازگى . نضرى ( nazariyy ) ص . ع . منسوب بنضير بر خلاف قياس كه گروهى از يهودان خيبر مىباشند . نضف ( nazf ) م . ع . نضف فلانا نضفا ( از باب نصر ) : خدمت كرد فلان را . و نضف زيد : تيز داد زيد و ضرطه زد . نضف ( nazf ) و ( nazaf ) م . ع . نضف الفصيل ما فى ضرع امه نضفا ( از باب ضرب و نصر ) و نضف نضفا ( از باب سمع ) : مكيد شتر بچه آنچه را كه در پستان مادرش بود . نضف ( nazaf ) ا . ع . آويشن دشتى . نضف ( nazef ) ص . ع . پليد و نجس . ج : نضفون . نضفان ( nazaf n ) ا . ع . پهلو . و نوعى از تك و دو . نضفون ( nazefuna ) ع . ج . نضف . نضل ( nazl ) ا . ع . نام موضعى . نضل ( nazl ) م . ع . نضلته نضلا ( از باب نصر ) : چيره شدم بر وى در تير اندازى . نضل ( nazal ) م . ع . نضل البعير نضلا ( از باب سمع ) : لاغر و نزار گرديد آن شتر و مانده شد و بىتاب گشت . نضم ( nazm ) ا . ع . گندم خوب و فربه . نضمة ( nazmat ) ا . ع . واحد نضم : يعنى يك دانه گندم خوب . نضناض ( nazn z ) و نضناضة ( nazn zat ) ص . ع . حية نضناض : مار بسيار جنبان و مضطرب كه در يك جا قرار نگيرد و هر كه را گزد در حال بميرد . و مارى كه زبان بسيار جنباند و بيرون آورد و درون برد . و كذلك : حية نضناضة . نضنضة ( naznazat ) م . ع . زبان جنبانيدن مار . نضو ( nazv ) ( nozovv ) م . ع . نضوت الثوب عنى نضوا ( از باب نصر ) : انداختم و كندم آن جامه را از خود و كهنه كردم آن را . و نضوت فلانا من ثوبه : برهنه كردم فلان را و كندم جامه وى را . و نضوت السيف من غمده : بيرون كشيدم شمشير را از نيام . و نضوت البلاد : طى كردم شهرها را . و نضا السهم : در گذشت تير . و نضا الفرس الخيل نضوا و نضيا : پيشى گرفت آن اسب از سواران . و نضا الخضاب نضوا و نضوا : رفت رنك آن خضاب ، بعضى آن را مخصوص بخضاب سر و ريش گفته‌اند و بعضى ديگر در خضاب دست و پاى و سر و ريش گفته‌اند . و نضا البدن نضوا : فرو نشست آماس اندام . و نضا الماء : فرو رفت آب در زمين . نضو ( nezv ) ا . ع . آهن لگام و دهنه . و لاغر از شتران و جز آن . و جامه كهنه . ج : انضاء . و تير قمار تنك . و تيرى كه از بسيارى انداختن تباه شده باشد . و نضو السهم : تنه تير . نضوب ( nozub ) م . ع . نضب الماء نضوبا ( از باب نصر و ضرب ) : فروشد آب در زمين و پايين رفت . و نضب فلان : دور شد فلان . و نضبت المفازة : دور شد بيابان . و نضبت عينه : فرو رفت چشم آن در مغاك و يا مخصوص است به چشم ماده شتر . و نضب فلان : مرد فلان . و نضب الخصب : كم شد گياه . و نضبت قرحة ظهر الدابة : سخت گرديد ريش پشت آن ستور . نضوة ( nezvat ) ا . ع . لاغر از ماده شتر و جز آن . نضوح ( nazuh ) ا . ع . قسمى از خوش‌بو . و داروى دهن . نضوح ( nazuh ) ص . ع . قوس نضوح : كمان تير دورانداز . نضوح ( nozuh ) م . ع . نضح نضحا و نضوحا . ر . نضح . نضود ( nazud ) ا . ع . ماده شتر فربه . نضور ( nozur ) ا . ع . خوبى و تازه‌رويى . نضوض ( nazuz ) ص . ع . بئر نضوض : چاهى كه آبش اندك اندك برآيد . نضى ( nazy ) م . ع . نضيت السيف نضيا ( از باب ضرب ) : بركشيدم شمشير را . و نضيت الثوب : كهنه كردم آن جامه را . نضى ( naziyy ) ا . ع . لاغر از شتر و جز آن . و تير قمار بىپيكان و بىپر و تير قمار پيش از آنكه به كار داشته شده باشد . و پيكان تير . و تنه تير . و از نيزه آنچه بالاتر از محل دست گرفتن آن باشد . و همهء گردن يعنى از سر كتف تاراس و يا بالاى گردن يا استخوانهاى آن . و دوش و گوش و ميان كتف و گردن و شانه‌جاى . و ذكر و نره مرد . ج : انضية . نضى ( noziyy ) م . ع . نضانضوا